وقتي مسلمانيم و در همه امور به خدا و پيامبر و قرآن دل داده ايم ، واژه"اعتدال" و"امت وسط" ١نيز در همين قاموس معنا پيدا مي كند كه آن ره سپردن بر مسير آل الله است٢، هر چه جزآن باشد نامش گرايش به انحراف است. راه چپ و راست(يعني انحراف از راه اهل البيت عليهم السلام) هر دو به گمراهي مي انجامد. اين است كه فرموده اند: كاملا به دنبال آنها حركت كنيد؛ نه جلوتر از آنان باشيد و نه از ايشان عقب مانيد.٣

راه درست ،حركت در جاده مستقيم و عدم گرايش به راست و چپ (افراط و تفريط:تندروي و كند روي)است.

امير مومنان (ع)فرمود:

حركت به راست و چپ ،گمراهي است و راه ميان آندو (يعني راه مستقيم) همان شاهراه عبور است.٤

وقتي پيامبر (ص)،پس از خويش ما را به قرآن و عترت (ثقلين) سپرده است،نبايد در رجوع و تمسك به آنها لحظه اي درنگ كنيم.بايدهم براي كسب دانش دين و علم صحيح به ميراث آنان رجوع كنيم و هم سيره آنها،شيوه زندگي ما شود٠امام باقر(ع) فرمودند: "اگر به دنبال علم صحيح شرق و غرب جهان را در نورديد، آن را جز نزد ما نخواهيد يافت"٥.

بر اين اساس ، امروز جز تمسك به حبل ولاي صاحب الزمان(ع) و رجوع حقيقي به ايشان، راه نجات ديگري نيست و هرگونه انحراف از راه مستقيم و اعتدال ، چپ روي و راست روي ، افراط و تفريط، كند روي و تند روي، مضلّت و گمراهي است و موجب هلاكت در دنيا و آخرت خواهد بود.اين همان راه مستقيمي است كه هرروز بارها در نمازمان ،هدايت به آن را از خداوند خواستار هستيم و در دعاي ايام غيبت هم مي خوانيم: "خدايا بدستان او مارا به شاهراه بزرگ و مسير هدايت و راه اعتدال و ميانه كه تندرو ها و كند روها بايد خود را به آن برسانند، راهنمايي كن، و ما را براي اطاعت او نيرو بخش و بر پيروي او ثابت قدم بدار و بخاطر بيعت با او بر ما منت گذار و ما را در حزب او قرار ده كه به امرش قيام كنند واز صابران بر قيام باشند و با متابعت او رضاي تو را بجويند تا اينكه در قيامت جزو ياران و انصار او محشورمان فرمائي...٦

هم خود به اين اعتدال گرائيم و هم ديگران را به آن توصيه كنيم !

 

___________________________________________

 

١. قرآن كريم: و كذلك جعلناكم امة وسطا لتكونوا شهداء علي الناس، و اينگونه شما را امت وسط(ميانه) قرار داديم تا معيار و گواه براي مردمان باشيد.

 

٢.قرآن كريم:اطيعواالله و اطيعواالرسول و اولي الامر منكم، از خدا و رسول و اولي الامر (امامان معصوم كه امرشان همچون امر خدا و رسول است)اطاعت كنيد.

 

٣.المتقدم لكم مارق و المتأخر عنكم زاهق و اللازم لكم لاحق...

بلد الامین، شیخ كفعمی، ص 186؛ فلاح السائل، سید بن طاووس، ص 142،مصباح المتهجد ،شیخ طوسی ص828 ؛اقبال الاعمال، سید بن طاووس ص687؛وسائل ‏الشيعة، شیخ حر عاملی، ج 10، ص 492،

 

٤.نهج البلاغه ،خطبه ١٦ :...اليمين والشمال مضلة والطريق الوسطى هي الجادة عليها يأتي الكتاب وآثار النبوة، هلك من ادعى وخاب من افترى... روضه كافي ج٨ص٦٨

 

٥.في الرواية عن الإمام الباقر عليه السلام: لسلمة بن كهيل والحكم بن عتيبة: "شرقا وغربا لن تجدا علماً صحيحاً إلا شيئاً يخرج من عندنا أهل البيت" بحار الأنوار - العلامة المجلسي، ج2، ص92

 

٦. كتاب الاقبال: 86. جمال الأسبوع (السيد ابن طاووس): ص 507 ـ 511:

"...اللهم اسلك بنا على يديه منهاج الهدى ، والمحجة العظمى ، والطريقة الوسطى التي يرجع إليها الغالي ، ويلحق بها التالي ، وقونا على طاعته ، وثبتنا على متابعته ، وامنن علينا بمبايعته ، واجعلنا في حزبه القوامين بأمره ، الصابرين معه ، الطالبين رضاك بمناصحته ، حتى تحشرنا يوم القيامة في أنصاره وأعوانه ، ومقوية سلطانه ، واجعل ذلك خالصا من كل شك وشبهة ، ورياء وسمعة ، حتى لا نعتمد به غيرك ، ولا نطلب به إلا وجهك ، وحتى تحلنا محله ، وتجعلنا في الجنة معه ، وأعذنا من السأمة والكسل والفترة ، واجعلنا ممن تنتصر به لدينك ، وتعز به نصر وليك ، ولا تستبدل بنا غيرنا ، فإن استبدالك بنا غيرنا عليك يسير ، وهو علينا كبير ."